تارهای صوتی چه نقشی دارند؟

تارهای صوتی انسان در داخل حنجره وظیفه ی تولید صدا را بر عهده دارند. علاوه بر این  نقش تارهای صوتی در عملکرد بلع بسیار مهم است و به عنوان یک مانع، از ورود مواد غذایی به داخل ریه جلوگیری می کند. دو نقش اصلی و بیولوژیک حنجره و تارهای صوتی تولید صدا توسط حمایت تنفسی و جلوگیری از ورود مواد غذایی به داخل ریه (محافظت از مسیر هوایی) می باشد. علاوه بر تولید صدا و عملکرد بلع، حنجره و تارهای صوتی به عملکرد تنفس و سرفه انسان کمک می کنند و در هنگام تنفس، حنجره با تنظیم ساختاری و عملکردی تارهای صوتی منجر به عمل دم و بازدم هماهنگ شده می شود. اختلالات صدا و حنجره در اثر آسیب به سیستم ساختاری، عصبی و عضلانی حنجره و حلق ایجاد می شوند.

شایع ترین علائم که افراد با اختلالات صدا و حنجره گزارش می دهند، گرفتگی صدا و خشن بودن صدا می باشد. در سطوح پیشرفته ی آسیب های حنجره ای و تارهای صوتی، اختلالات بلع و تنفس بروز پیدا می کنند. بنابراین اختلالات صدا و حنجره با آسیب به ساختار و عملکرد حنجره و تارهای صوتی باعث مختل شدن فعالیت های ذاتی بلع، تنفس و صدا سازی می شود. شروع درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی با ارزیابی اختلالات صدا و حنجره و درمان اختلالات صدا و حنجره است. غالب افراد با گرفتگی و خشنی صدا دنبال این سوال هستند که علت گرفتگی صدا چیست؟ در ادامه این مقاله بطور مفصل به این موضوع خواهیم پرداخت.

علت گرفتگی صدا چیست؟

این سوال که علت گرفتگی صدا چیست؟ بصورت مکرر از متخصصین گفتاردرمانی پرسیده می شود و افراد دنبال راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده خود هستند. برای جواب دادن به این سوال ابتدا بصورت خلاصه فعالیت حنجره و تار صوتی در حین صدا سازی را بررسی می کنیم. تولید صدا، عنصر مهم ارتباطات بشری است. حنجره ی انسان شامل یکسری غضروف، عضله و تاندون کوچک است که فعالیت این ساختار ها در کنار فشار هوای ناشی از عملکرد های دم و بازدم باعث تولید صدا می شود. عمکرد هماهنگ شده تارهای صوتی و جریان هوا منجر به ارتعاش تارهای صوتی و تولید صدا می شود. عصب دهی حرکتی ساختار عضلانی داخلی حنجره از بصل النخاع منشاء می گیرد. 
در قدم اول، این فعالیت عضلات داخلی حنجره است که شکل و حرکت تارهای صوتی را تعیین می کند. این عضلات در تعامل با جریان هوا میزان نزدیک شدن، دور شدن، حجم، سفتی و کشیدگی تارهای صوتی را تنظیم می کنند. بنابراین یک سیستم هماهنگ شده ی فشار و جریان هوا در تعامل با ساختار حنجره ای منجر به ارتعاش تارهای صوتی و تولید صدا می شوند. 
وجود آسیب در هر کدام از این سیستم های کنترل کننده ی تولید صدا منجر به ایجاد علائم گرفتگی صدا و اختلالات صدا و حنجره می شود. آسیب در مراکز مغزی که کنترل وضعیت حنجره و تولید صدا را بر عهده دارند، منجر به تغییر در عمکرد عصبی حنجره و تارهای صوتی می شود. این آسیب در مراکز کنترل مغز ممکن است در اثر سکته مغزی، ضربه و تومور های مغزی باشد. افراد با این آسیب ها غالبا علائم خشنی و گرفتگی های صدا را تجربه می کنند و دنبال راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده هستند. 
درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی این افراد توسط متخصص گفتاردرمانی انجام می شود. علاوه بر آسیب های نورولوژیک که باعث تغییر در وضعیت ساختار و عملکرد حنجره و تارهای صوتی می شوند، وجود ضایعه های فضاگیر مانند ندول، پلیپ و سرطان های حنجره نیز باعث تغییرات ساختاری و بافتی در سطح حنجره و تارهای صوتی می شوند. هم چنین عملکرد حنجره و تارهای صوتی می تواند تحت تاثیر وضعیت روانی و عاطفی قرار گیرد و منجر به رخداد علائم گرفتگی صدا شود. درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی بر اساس علت های پایه ای متفاوت است. درمان اختلال در عملکرد های تارهای صوتی بصورت تیمی توسط متخصصین گفتاردرمانی و گوش و حلق و بینی انجام می شود و بر اساس علت های پایه ای درمان های مختلفی به بیمار ارائه می شود.

راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده چیست؟

براساس اینکه چه علتی باعث آسیب صدا شده است، راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده متفاوت می باشد. بطور کلی درمان اختلالات صدا و حنجره با درمان علت های پایه ای شروع می شود. به عنوان مثال در یکسری از افراد که دارای علائم رفلاکس معده _ مروی هستند، اسید معده به غشای تارهای صوتی آسیب وارد می کند و این آسیب منجر به ایجاد اختلالات صدا و حنجره می شود. در این موارد با بر طرف شدن مشکل رفلاکس معده_ مروی مشکلات صدا و آسیب های حنجره از بین خواهند رفت.
 در یکسری از موارد، اختلالات صدا و حنجره بعد از پروسه ی درمان های پزشکی ایجاد می شود. به عنوان مثال بعد از جراحی تومور های مغزی و ناحیه ی سرو گردن ممکن است بیمار دچار اختلالات صدا و حنجره شود. در این بیماران راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده، صوت درمانی توسط متخصصین گفتاردرمانی می باشد. علاوه بر این موارد، یکسری از اختلالات صدا و حنجره در اثر اسپاسم های کلی بدن و ناحیه سرو گردن ایجاد می شوند. در این موارد برطرف کردن اسپاسم های ناحیه گردن توسط متخصص گفتاردرمانی منجر به درمان صدا خواهد شد.
 در آسیب های شدید تارهای صوتی ممکن است گفتاردرمانی به تنهایی نتواند برای درمان اختلالات صدا و حنجره کافی باشد. در این موارد راه درمان تارهای صوتی آسیب دیده، تزریق ژل توسط متخصص گوش و حلق و بینی می باشد. بنابراین متخصصین گوش و حلق و بینی و گفتاردرمانی  با به کارگیری درمان های مدرن صوت درمانی درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی را انجام می دهند.

ماهیت درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی از طریق گفتار درمانی چیست؟

برای درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی از طریق گفتار درمانی، از دست ورزی حنجره و عضلات متصل به آن استفاده می‌شود. از نظر ما بهترین درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی بازگرداندن وضعیت حنجره به حالت نرمال و پوزیشنی است که در اختلال صدا و حنجره تغییر کرده است. به عبارت دیگر در حالت اختلال صدا و حنجره اتفاقاتی برای حنجره و ساختارهای مرتبط به آن می‌افتد که منجر به تغییر جایگاه و حرکت عضلات داخلی و خارجی حنجره و در نتیجه تغییر در صوت و سایر عملکردها مانند بلع و تنفس می‌شود.
 درست است که در حالت بحرانی درمان اختلال بلع و تنفس در اولویت قرار دارد اما این گفتار درمان است که با شناسایی علت پایه اختلال صوت و حنجره و با درمان دست ورزی عضلات و ساختارهای مرتبط به حنجره می‌تواند رد اختلال صوت و صدا را کمرنگ‌تر و یا حذف کند.
لازم به ذکر است که برخی دیگر از درمان‌ها که برای بازگرداندن فعالیت‌های عضلانی آسیب دیده در اختلال صدا و حنجره طراحی شده‌اند، شامل درمان الکتروتراپی، وایتال استیم تراپی و درمان بیوفیدبک می شود. در ابزارهای مدرنی که برای درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی به کار می‌روند، در بیش از ۹۰ درصدشان افزایش قدرت انقباضی کاهش اسپاسم و کاهش التهاب محور اصلی درمان است.

نتیجه گیری

درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی توسط متخصصین گفتاردرمانی و گوش و حلق و بینی انجام می شود. اصلی ترین علائم اختلالات صدا و حنجره گرفتگی صدا و خشنی صدا است که نشان دهنده یک آسیب در وضعیت کنترلی و ساختاری حنجره است. افراد باید در صورت مشاهده علائم تغییرات صدا به متخصص مراجعه کنند.با توجه به اینکه ناحیه حنجره ناحیه حساس در ناحیه سر و گردن می باشد، انتخاب  نوع درمان اختلالات صدا و حنجره و درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی توسط متخصص انجام می شود و افراد باید از دستکاری خودسر ناحیه حنجره خود داری کنند.

سوالات متداول شما

برای درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی به چه کلینیکی مراجعه کنیم؟

پس از ویزیت توسط متخصص گوش حلق و بینی و حنجره و در صورت صلاح دید ایشان می‌توانید درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی خود را در کلینیک‌های گفتار درمانی پیش بگیرید. اگرچه همه کلینیک‌های گفتار درمانی درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی را انجام نمی‌دهند، اکنون تعدادی از مراکز در تهران و سایر شهرها برای انجام درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی تخصصی شده‌اند. شما می‌توانید یکی از این کلینیک‌ها را که درمانگر متخصص درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی را دارد انتخاب کرده و به مرکز مورد نظر مراجعه بفرمایید.

آیا مدت زمان لازم برای درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی قابل پیش‌بینی است؟

همه آیتم‌ها مرتبط به مدت زمان لازم برای درمان اختلال در عملکرد تارهای صوتی وابسته به علت پایه‌ای ایجاد کننده اختلال صدا و حنجره بیمار است. به عبارت دیگر اگر ماهیت بیماری ایجاد کننده اختلال  صدا و حنجره گذرا باشد، می‌توان با انجام چند جلسه گفتار درمانی صدای مطلوب بیمار را کسب کرد اما اگر ماهیت این بیماری پیچیده و چند عامله باشد مسلماً درمانی طولانی مدت قابل پیش‌بینی خواهد بود.

منبع: وبسایت   www.mayoclinic.com